ti guarda dal Grande Inquisitor

Das Rheingold in Gent [terug]

Opmerkingen ...

6

van Dirk Vandepitte <dirk.vandepitte@...> op zondag 9 juli 2006 om 20:33

Nadat ik precies 1 maand geleden de pregenerale heb gezien ben ik vanmiddag naar de allerlaatste voorstelling gaan kijken. Er is ten opzichte van mijn commentaar van begin juni heel wat veranderd in die maand, in positieve zin, met in mijn ogen vooral :
+ Egils Silins was nu heel wat beter, vooral door meer variatie in zijn karakter; ik vind samen met velen van jullie dat zijn Hollander een stuk sterker was, maar dat personnage is een stuk meer ongrijpbaar dan Wotan die nochtans een god is; ik hoop in elk geval hem nog terug te zien (in de VLOS-ring ?)
+ de Rijnmeisjes zijn vocaal zuiverder geworden (wat nodig was)
+ een mooie prestatie van Kurt Gysen (ziek tijdens pregenerale)
Peter Bronder blijft de glansrol van deze productie. Ook Werner Van Mechelen doet het voortreffelijk, al vind ik hem nog steeds niet de ideale Alberich.

Ook het orkest is flink verbeterd. Nu waren een paar van de dramatische momenten toch wel aangrijpend, zoals de roof van het goud en de vloek van Alberich, en ook de finale mocht er zijn. In elk geval veel beter dan de fletse bedoening van begin juni. Het is natuurlijk nog steeds niet de kracht en ook niet de sfeer van Bayreuth, maar dat kunnen en mogen we niet verwachten. Als het ooit de bedoeling is geweest een "kamerversie" van de Ring te brengen, dan is het goed dat die idee al dan niet geleidelijk is verlaten.

En wat de regie betreft, daarover zullen de meningen altijd verdeeld blijven. Ik blijf de idee van Van Hove interessant vinden, ondanks al de kleine en grote mankementen : goud tegen een computerchip en racks, een helm tegen een USB-staafje, de Rijn in een controlezaal, het eindeloos gezeul met tafels, stoelen en kasten, overdadige figuratie, de appel uit de printer, de koffie van Erda, enz ... Het is nu eenmaal onmogelijk om een rijk en ingewikkeld verhaal dat is gebaseerd op legenden en mythen, en waar een geniaal en fantastisch componist 2 decennia aan heeft gewerkt, binnen het bestek van een paar maand naar alledaagse realiteit te brengen op een manier die voor kenners en ook voor niet-kenners herkenbaar en 100% sluitend is. Van Hove heeft de kern van het Rheingold-verhaal alvast vrij goed getroffen. Hij heeft tegelijkertijd de kenners massas argumenten om zijn regie te kraken. Elke regie verdient een kans, en het is normaal dat elke toeschouwer (pro- of anti-Wagner of neutraal) daarover zijn eigen appreciatie heeft. Zelfs in Bayreuth lopen de opinies doorgaans sterk uiteen, in nochtans vaak hoogoplaaiende emoties. Zoals velen al geschreven hebben, zal het eindoordeel over deze productie pas kunnen vallen nadat Brunnhilde zich met haar ros Grane over een paar jaar in de VLOS-vuurhaard zal hebben gestort die door Van Hove is aangestoken. De man zal nog veel creativiteit nodig hebben om de zaak op deze manier af te werken.

Dirk Vandepitte

5

van Karl <karl_stas@...> op zaterdag 8 juli 2006 om 15:31

Was er gisteren ook en het spijt me, maar deze 'mise en scène' vind ik gewoon bagger, wat de "kenners" ook beweren. Het was jaren geleden dat ik nog eens naar een productie van de Vlaamse Opera ging en als dit de beste productie van dit seizoen is, dan is het er wel erg mee gesteld daar. Men zal mij misschien snobisme verwijten, maar het ergste snobisme bestaat er volgens mij in dat je niet durft toe te geven dat het "op niets trekt", omdat de regisseur een grote naam heeft (enfin, in Vlaanderenland dan toch).

Van Hove heeft blijkbaar heel hard zijn best gedaan om alles te banaliseren en te demythologiseren. Het resultaat is meestal pijnlijk om zien, en bij wijlen lachwekkend (inderdaad Nico, Erda met een kopje koffie, welke "diepere betekenis" zou daar achter schuilen?). De regie zit vol tegenstrijdigheden en mist elke dramatische of logische coherentie. De dramaturgische 'contre-sens' stapelen zich op (met als hoogtepunt het einde van het stuk, waar Fafner met Freia danst en de Rijndochters in het Walhalla zitten, terwijl een multiculturele menigte het podium vult - dat laatste hebben we nog wel eens gezien op het einde van Götterdämmerung, maar betekent hier niets). Van Hove kan zich misschien nog verdienstelijk maken als regisseur van "Flikken", maar van opera blijft hij beter met zijn fikken af.

Blijkbaar weet hij helemaal nog niet wat hij met de volgende delen gaat doen. Hoe kan je nu een Ring regisseren zonder totaalconcept? Ik ben geen Wagnerfanaat, maar zo'n gebrek aan respect voor het werk stuit mij tegen de borst. Van Cassiers' Holländer was ik ook al niet wild, maar hij respecteerde ten minste grotendeels de dramaturgie van het werk en liet ook het mythologische intact. Van Hove daarentegen zet alles in het kille TL-licht van de dagdagelijkse banaliteit.

Het is niet gemakkelijk iets over het orkest te zeggen, omdat het zeer ingehouden speelde en vaak overstemd werd door het voortdurende heen-en-weer met allerlei meubilair en apparatuur op de scène. Maar van bij de eerste noten van de prelude viel de matte klank en het totaal gebrek aan stuwing op. De golfslag van de Rijn klonk meer als een incoherente deining. Al met al was de begeleiding adequaat, maar ook niet meer dan dat. Over de orkestklank is hier al genoeg gezegd.

Gelukkig waren de zangers over het algemeen goed. Loge en Alberich waren inderdaad de sterren van de avond, zowel vocaal als vooral theatraal. Van Mechelen was overtuigend, maar zijn stem is toch niet donker genoeg voor een échte Alberich. Silins vond ik beter als Hollander, voor een Wotan mist hij toch wat "ampleur". Fricka klonk eerder schel, maar dat paste wel bij haar personage (zeker in deze regie, waar ze opgevoerd wordt als ziekelijk jaloerse echtgenote die zelfs in Erda een rivale ziet). De samenklank van de Rijndochters was niet altijd even zuiver, maar toch al beter dan tijdens de Klara-uitzending. De kleinere rollen (Erda, Fasolt & Fafner, Freia) waren toevertrouwd aan degelijke zangers. Op dat vlak verdient de productie dus lof, maar het is onvoldoende om haar van de mediocriteit te redden. De staande ovatie van het publiek vond ik dan ook overdreven. Misschien wilden de Gentse operagangers op die manier (door een soort auto-suggestie) zichzelf ervan overtuigen dat ze toch waar voor hun geld hadden gekregen?

Karl

4

van Nico Deloddere <nico.deloddere@...> op zaterdag 8 juli 2006 om 0:28

Na al jullie commentaar heb ik nu eindelijk ook 'das Rheingold' in Gent gezien. En ik ben blij dat ik wat duiding kan krijgen door de commentaar van Margo, want na de voorstelling zit ik met nogal wat vragen. Waarom zaten de Rijndochters op het einde in Walhalla, want dat was toch de glazen kooi in de finale, het penthouse in de geprojecteerde wolkenkrabber?Waaruit bestaat de macht van Alberich nu precies als hij heer en meester is? Is hij spion van de hele wereld, of kan hij een virtuele realiteit creëren met de USB-stick en zo bv. Mime mishandelen?
Hoe 'zien' de reuzen Freia precies als ze omringd wordt door computerapparatuur? Worden ze net nog niet genoeg verblind door alle aparaten zonder de ring? En dan nog Erda met het kopje koffie, een moderne waarzegster? Van Hove is natuurlijk in de eerste instantie toneelregisseur en verwacht blijkbaar meer van zijn publiek dan een doorsnee operaregisseur.
Misschien is de dubbelzinnigheid net het interessante aan deze productie.
Vocaal vond ik het een fantastische bezetting, zonder zwakke schakels.
In de orkestbak liep niet zoveel meer fout als bij de eerste voorstellingen, denk ik. Ze hebben misschien wat meer routine gekregen. De kopers lieten nog al eens een steek vallen maar het is nu eenmaal niet het Wiener Philharmoniker en I.T. is geen Solti, Von Karajan of Böhm. Maar de Luikse Ring vond ik niet beter qua orkest, de 'opgehangen' positionering was zelfs akoestisch veel slechter, op de parterre vervloog de orkestklank gewoon boven je hoofd, het leek wel a capella op momenten. Nu heb ik toch veel orkestdetails voor het eerst ontdekt.
Al bij al toch een belevenis.
Ik kijk in elk geval met jullie uit naar het vervolg!
Nico

3

van Sven De Boeck <s.deboeck@...> op zaterdag 1 juli 2006 om 16:02

Nee, sorry, heren, zoals ik reeds gemeld heb, vond ik deze Rheingold niet goed.

Alleen al de barslechte en blunderende Törsz heeft deze productie naar de knoppen geholpen, ondanks de fraaie vocale bezetting.

Het uitgangspunt, Marc, mag dan al interessant zijn (dat is het zeker) maar de uitwerking is gewoon amateuristisch en onesthetisch. Bij wijze van voorbeeld : in zo'n groot opera-auditorium zit je te kijken naar een chaos van veel te kleine plasma-schermpjes, die dus belachelijk overkomen. En zo zijn er wel meer dingen. Net zoals de Tannhaüser van Fabre was ook deze productie gewoonweg spuuglelijk.
Misschien had Van Hove gewoon eens naar de Matrix-films moeten kijken. Zo had zijn Ring er moeten uitzien!

En dan die afschuwelijke slechte prelude, einzüg der Götter, Alberich's vervloeking enz enz ... Nee, dat is is er dan echt teveel aan...

We zullen zien, Marc , of deze productie over de Vlaamse grenzen gaat, maar ik vrees dat je je vergist.

Om een goed idee te krijgen van een terechte kritiek op deze productie, zie de rescensie van Jos Hermans op de webstek van het Vlaams Wagnergenootschap. En Jos kan je nu niet direct verdenken van 'Wagnerkreiss'-achtige symphatieën...

groetjes,

Sven.

2

van Tristan <tristan.faes@...> op donderdag 29 juni 2006 om 22:58

Dag Marc,

Zoals ik al eens vermeldde: ik ga pas de laatste voorstelling kijken. Maar voor zover ik de foto's zie en de website heb gevolgd lijkt het mij een zeer interessante productie. Ik ben dus erg benieuwd, maar blijf desondanks toch af en toe naar Parijs of Amsterdam gaan (niet té vaak, het kost immers wat), waar ik ook al eens mindere dingen zie. De Cosi-regie van P. Chéreau in Parijs kon bvb niet tippen aan die van Guy Joosten of die van Luc Bondy, en de Tristan und Isolde die ik enkele jaren geleden zag in Amsterdam was qua regie toch ook maar slap (Alfred Kirchner). Voor zover ik zelf weet blijf ik, waar ik ook ga, altijd objectief...
Vriendelijke groet,

Tristan

1

van De Palmenaer Marc <marcdepalmenaer@...> op donderdag 29 juni 2006 om 21:13

De meesten op het blog vonden dus de regie maar niks, raar want ik heb al tientallen mensen gesproken en die vonden het allemaal zeer goed.
Alleen hier en altijd dezelfden vonden er weer maar niks aan, voorts Parijs, Keulen, Amsterdam ophemelen daar zijn jullie cracks in.
Ga aub mee met u tijd, moet reuzen nu echt reuzen zijn,nee Van Hove is vertrokken met een visie dat alles in het heden plaatsvind, en de essentie blijft behouden MACHT verkrijgen.
Dit is een productie van wereldklasse, en daar zijn de Belgische en de Duitse, en Nederlandse kenners er roerend over eens.
Alleen het orkest was wat aan de slappe kant.
Het staat op nr 1 van al wat ik dit jaar heb gezien, Ivo doe zo voort de meerderheid staat volledig achter u.
Marc.