ti guarda dal Grande Inquisitor

Samson et Dalila in Antwerpen

Toen de Vlaamse Opera vorig jaar het nieuwe seizoen voorstelde met de aankondiging dat een Palestijns-Israëlisch duo Samson et Dalila zou regisseren, kon je met je ellebogen aanvoelen welke richting het zou uitgaan. Saint-Saëns' opera actualiseren naar de huidige toestand in Israël is echter een weinig geïnspireerde gemakkelijkheidsoplossing. Gelukkig kwam Joods Actueel te hulp door met hun pro-actieve verontwaardiging voor wat gratis reclame en hype te zorgen.

Foto

Amir Nizar Zuabi en Omri Nitzan willen het er echter allemaal een beetje te dik opleggen. De kapitale blunder die ze maken is door de twee groepen in de opera - de Joden en de Filistijnen - om te wisselen. Daar waar in de opera de Joden onderdrukt worden door de Filistijnen, worden het de Joden die de Filistijnen/Palestijnen onderdrukken in hun productie. Dit is op zijn minst verwarrend en eigenlijk een belediging voor de intelligentie van het publiek. Het wordt zelfs ronduit belachelijk op het moment dat de Hogepriester van Dagon (in het zwart gekleed en mét keppeltje) zijn aria "Maudite à jamais soit la race des enfants d'Israël" zingt. Ik ben ervan overtuigd dat hun boodschap beter zou overkomen als ze deze verwisseling niet hadden gedaan.

In het programmaboek schrijven ze onder andere: "Het omverwerpen van de pilaren in de tempel van Dagon was wellicht de eerste zelfmoordaanslag ter wereld." Dat programmaboek lijkt trouwens meer op een politiek pamflet dan dat het duiding geeft bij de opera... anderzijds bevat het wel weer het origineel libretto met vertaling. Nu, voor het einde van de opera gordt Samson een dynamietgordel om, waarna iedereen verschrikt terugwijkt terwijl het licht uitgaat. Dit soort ideeën werken wel degelijk, net zoals veel andere momenten in de voorstelling.

Het openingskoor levert al meteen een sterk beeld op als de gevangen "Joden" samengeknield zitten in een kelder terwijl boven de "Filistijnen" zorgeloos een bal organiseren. De dans van de priesteressen kan zo gerecycleerd worden voor een enscenering van Parsifal en de bloemenmeisjes. Ook Dalila's verleidingsscène in het tweede bedrijf levert mooie plaatjes op tegen een achtergrond van een bed met een uitnodigende bloem. Anderzijds bevat de productie ook gratuite seks - de hogepriester "neemt" Dalila terwijl hij haar probeert te overtuigen om haar charmes in te zetten om Samsons geheim te ontfutselen - en een idioot Bacchanaal. Het zal wel aan mij liggen en mijn gebrek aan vertrouwdheid met modern danstheater, maar dit "ballet" houdt meer het midden tussen een illustratie van hoe men een machinegeweer neukt en een moderne regendans.

Op muzikaal vlak werden degelijke prestaties geleverd door het koor en orkest, onder leiding van Tomás Netopil. De solisten lieten echter een gemengde indruk na. Vooral Marianna Tarasova stelde teleur als Dalila. Ik was een paar jaar geleden onder de indruk van haar liedrecital in de Munt. In het eerste bedrijf is haar "Printemps qui commence" nog redelijk goed met veel geforceerde donkere kleuren en een hoop storende gezichtsgymnastiek. Haar belangrijke tweede bedrijf overleeft ze amper. Voor "Amour viens aider ma faiblesse" heeft ze halverwege geen adem meer en geraakt ze nauwelijks nog over het orkest. In "Mon coeur s'ouvre à ta voix" ontbreekt dan weer de noodzakelijke erotische spanning.

Ik had vooraf geen al te hoge verwachtingen voor Torsten Kerl, maar zijn stem bleek verrassend effectief te zijn voor Samson. Als hij in het begin van de opera naar voren treedt uit het koor met vocaal klaroengeschal moest ik even mijn ogen uitwrijven om te zien of ze wel Torsten Kerl geëngageerd hadden. Hij maalt de klanken soms wel door elkaar, waardoor tekstverstaanbaarheid niet altijd ideaal is. Zijn Samson vertoont wel weinig subtiliteiten, maar zijn stem straalt op het einde nog even indrukwekkend. Daarmee torent hij moeiteloos uit boven zijn Dalila. Ik vond Nikola Mijailovic ook een degelijke Hogepriester met goed verstaanbaar Frans. Tenslotte zong Tijl Faveyts een opvallende "Hymne de joie" als de Oude Hebreeër met mooi afgeronde basklanken.

Publicatie: vrijdag 1 mei 2009 @ 10:19
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

Benjamin Appl in het Paleis der Academiën

Oorspronkelijk zouden Benjamin Appl en James Baillieu hun liedrecital in het Brussels Conservatorium geven. Maar de staat van de zaal is ondertussen zodanig dat zelfs de artiesten beginnen te klagen en dus werd uitgeweken naar het Paleis der Academiën.

Liedrecital, 24-2-2018 22:40
0 opmerkingen

Maart 2018

Maart is de maand van het klara-festival, waar onder andere een concertante Pelléas et Mélisande in pianoversie op het programma staat. De Munt brengt het bekendste operatweeluik Cav-Pag en Opera Vlaanderen herneemt de Gürbaca-productie van Parsifal.

Toekomstmuziek, 24-2-2018 9:29
0 opmerkingen

Dietrich Henschel in de Munt

Vijf liederen voor en vijf liederen na de pauze was alles wat Dietrich Henschel gisteren zong in de Munt. Alles bij elkaar amper twintig minuten muziek... wat toch wel héél mager is voor een "liedrecital".

Liedrecital, 13-2-2018 17:04
3 opmerkingen

Petite Messe Solennelle in deSingel

Het is dit jaar een Rossini-jaar - hij overleed 150 jaar geleden - en deSingel begint dat jaar met een uitvoering van zijn Petite Messe Solennelle.

Oratorium, 10-2-2018 10:56
0 opmerkingen

Pelléas et Mélisande in Antwerpen

Pelléas et Mélisande behoort tot mijn absolute lievelingsopera's en ik keek dan ook vol verwachting uit naar de nieuwe productie bij Opera Vlaanderen. Het is een visueel mooie productie geworden, maar vocaal bleef ik toch enigszins op mijn honger zitten.

Opera, 3-2-2018 10:40
13 opmerkingen

Carmen in Luik

De Opera van Luik blijft volharden in de boosheid door ook lange opera's zoals Carmen pas om 20 uur te laten beginnen. Het werd bijgevolg weer een bijna-nachtvoorstelling, des te meer omdat de voorstelling met meer dan 20 minuten vertraging begon omdat het orkest moest wachten op de harpiste...

Opera, 31-1-2018 9:13
8 opmerkingen

Februari 2018

In februari staat vooral de nieuwe productie van Pelléas et Mélisande bij Opera Vlaanderen in de schijnwerpers. In Luik brengen ze met Le domino noir een rariteit. Bij de recitals kijk ik vooral uit naar Benjamin Appl die zijn Heimat-CD in het Brussels Conservatorium voorstelt.

Toekomstmuziek, 26-1-2018 18:03
0 opmerkingen