ti guarda dal Grande Inquisitor

Luisa Miller in Antwerpen

De Vlaamse Opera opent het seizoen zoals het vorig seizoen geŽindigd is: met Giuseppe Verdi. Luisa Miller wordt opgevoerd in een nieuwe productie van Guy Joosten, die nog maar eens een vrij podium krijgt om zijn minachting voor Verdi ten toon te spreiden.

Het is verbazend hoe Joosten erin slaagt om alsmaar nieuwe artistieke dieptes te bereiken. Het begon nochtans redelijk. Tijdens de ouverture wordt uiteraard de moord op de vorige graaf geŽnsceneerd... dat daarbij liters bloed smakeloos in het rond spatten valt nog te aanvaarden, en ook dat de "clou" - dat Rodolfo van de stervende graaf de identiteit van zijn moordenaars verneemt - voor de gemakkelijkheid niet getoond wordt. Ik kan zelfs nog begrijpen dat Guy Joosten nooit in Tirol of Oostenrijk is geweest en dus niet weet dat luidende klokken - zelfs de eerste beste koe draagt daar een bel - daar de normaalste zaak van de wereld zijn... en dat er dan hoegenaamd geen enkele reden is om iedereen als van de hand Gods geslagen te laten verstijven als in het eerste bedrijf de kerkklokken beginnen te luiden.

Maar de hele scene tussen Federica en Rodolfo is een voorbeeld van wat je moet doen als je vooral het libretto of de muziek niet wenst te volgen. In plaats van dat Federica verontwaardigd is over de afwijzing van Rodolfo, begint ze zich uit te kleden en werpt zich vol overgave op Rodolfo in een poging om hem zo te verleiden. En waarom Federica een ooglapje draagt, is ook niet duidelijk. Waarschijnlijk denkt Guy Joosten dat ze een tweelingzus van Eboli is, of zo.

Verder wordt de grote scene van Wurm en Walter in het tweede bedrijf verstoord door hen een potje "American Pool" te laten spelen. Veel biljarttafels zullen er in 17e eeuw in Tirol wel niet gestaan hebben; maar ja... je kunt toch moeilijk twee bassen zomaar een kwartier alleen maar laten zingen zonder die scene wat "op te fleuren".

FotoVerder slaagt hij er ook in om de enige echte meezinger uit de opera, "Quando le sere al placido", volledig om zeep te helpen. Daarvoor moet je weten, dat het decor uit een grote muur bestaat op een draaiplateau, en die zo de scene in twee deelt: met aan de ene kant de wereld van Luisa en andere kant die van Rodolfo. Dat draaiplateau heeft het grote voordeel dat daarmee de verschillende scenewisselingen snel kunnen uitgevoerd worden. Maar Guy Joosten had ook het idee om dat draaiplatform te misbruiken om het tijdens Rodolfo's aria doelloos een paar toertjes te laten draaien. Op zich geen probleem, als heel die installatie niet zou kraken dat het een lieve lust is en als het gezoem van de motoren het orkest niet zou overstemmen.

Bij een Joosten-productie moet er natuurlijk ook altijd een zweempje erotiek - of wat daar in Joostens wereldbeeld voor moet doorgaan - aanwezig zijn. Op het einde van het tweede bedrijf stort Rodolfo zich dus op Federica om haar te verkrachten.

Je ziet... de geniale invallen zijn grenzeloos. Geen wonder dat de MET staat te springen om hem te engageren. Maar het beste moet nog komen.

In het laatste bedrijf verandert hij helemaal het karakter van Luisa door haar bewust zelfmoord te laten plegen. Ze heeft namelijk gezien dat Rodolfo het vergif in het glas water heeft gedaan. En net daarvoor wilde ze zich nog met een dolk doorsteken, wat enkel verijdeld werd door de komst van Rodolfo. Gewoon geniaal... dat nog niemand anders het inzicht had dat Verdi Luisa's karakter verkeerd begrepen heeft toen hij die scene op muziek zette.

Het slaat natuurlijk allemaal nergens op. Maar voor idiote, onzinnige ensceneringen is Guy Joosten bij de top van wat je tegenwoordig kunt krijgen. Het boegeroep dat hij na de voorstelling mocht incasseren, was dan ook wel verdiend.

De casting van de Vlaamse Opera had de bui waarschijnlijk zien aankomen en had een heel sterke bezetting voorzien om de voorstelling toch nog op muzikaal vlak te redden.

Fiorella Burato had voor de vakantie nog een schitterende Violetta gezongen in La Traviata. En aangezien Luisa en Violetta op vocaal vlak vergelijkbare eisen stellen, was Burato de logische keuze. Ook nu zingt ze een prachtige Luisa en toont dat er nog altijd zangers bestaan die de Verdi-stijl begrijpen.

Haar Rodolfo was Carl Tanner, eerder in de Vlaamse Opera al te horen als Dick Johnson in "Fanciulla". Toen vond ik hem niet fameus, maar de meer lyrische rol van Rodolfo ligt hem duidelijk beter. Bruno Caproni kennen we ook al van zijn Rigoletto (nog zo'n Joosten-gedrocht). Zijn rijke bariton is perfect voor de rol van Luisa's vader... "Sacra la scelta" en de daaropvolgende cabaletta hoorden bij de hoogtepunten van de avond.

Ook de twee bassen zijn van hoog niveau. Het is lang geleden dat we Urban Malmberg nog in Antwerpen gehoord hebben, maar nu is hij terug als Wurm. En Askar Abdrazakov zingt de rol van Graaf Walter. Persoonlijk zou ik de twee rollen wel verwisseld hebben. Abrazakov heeft een "zwartere" bas, die beter zou passen bij Wurm. En Urban Malmberg komt dan weer edeler over, wat hem een goede graaf zou kunnen maken. Maar Joostens typecasting zal hier wel voor iets tussen zitten, vermoed ik.

Publicatie: zondag 21 september 2003 @ 21:26
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schŲne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar ťťn ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dť vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als ťťn van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die SchŲne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen