ti guarda dal Grande Inquisitor

Thyeste in De Munt

De Munt begint haar seizoen met een wereldcreatie, Thyeste van Jan van Vlijmen op een Franstalige libretto van Hugo Claus. De opera behandelt het verhaal van Atreus die zich wil wreken op zijn broer Thyestes en daarom diens kinderen vermoordt, ze laat bereiden en ze hem dan als diner voorschotelt.

Dit gruwelijk gegeven vormt de kern van het derde en vierde bedrijf. De eerste twee bedrijven tonen Tantalus (de grootvader van Atreus en Thystes) als inleiding en Atreus die zijn wraakplannen smeedt. Deze eerste helft vond ik minder geslaagd, ook muzikaal. Het was zo'n moment dat je na een uur op je horloge begint te kijken en ontdekt dat er nog maar een kwartier voorbij is. De volledige opera duurt trouwens ongeveer 1u45 en wordt zonder pauze gegeven. Dus wat mij betreft hadden ze die twee eerste bedrijven gerust mogen comprimeren. Maar misschien dat die tijd nodig is om onze oren te klimatiseren aan het klankidioom van Jan van Vlijmen... want tegen dat de opera halfweg was, was ik helemaal mee met de muziek en het verhaal. Zijn muziek is niet echt lyrisch. De zangers staan bijvoorbeeld constant intervallen te zingen waar geen samenhang in te herkennen valt... ik vermoed dat musicologen er waarschijnlijk wel een opwindende en boeiende logica in terugvinden.

Foto

Zoals gezegd, komt de opera pas echt op gang als een Boodschapper - goed gezongen door Nabil Suliman - komt vertellen dat hij getuige was van de drievoudige moord. Hij vertelt dit trouwens aan het koor dat o.a. elke bedrijf afsluit en een en ander becommentarieert als een Grieks koor, maar niet echt deelneemt aan de actie. De titelrol werd vertolkt door Dale Duesing, zonder veel variatie en met zijn karakteristiek geroep in de hoogte. John Daszak zet de meest indrukwekkende prestatie neer als Atrée.

De visuele kant van het spektakel beviel me grotendeels ook. Het decor bestaat uit gebogen lamellen, waardoor het lijkt alsof alles zich afspeelt binnen in een grote ton. Op het moment dat Thyestes het duo-koningschap aanvaardt van Atreus, schuiven bijkomende houten elementen naar voor om de kop van een ram te vormen. Dit beeld verdwijnt op het moment dat Thyestes hoort dat hij net zijn eigen kinderen opgegeten heeft.

De regisseur Gerardjan Rijnders maakt van de voorstelling een gesloten cirkel. De opera begint met het koor en de protagonisten die op de grond liggen met hun rug naar het publiek. Op het einde van de voorstelling nemen ze terug deze positie in. Dit idee werd waarschijnlijk ingegeven door het slotkoor "Ce fut ainsi. Et ce ne sera pas autrement."

De centrale scène met de Boodschapper werd opvallend terughoudend geregisseerd. In de regie-aanduidingen in het libretto staat dat men de moorden uitgebeeld ziet. Dit is essentieel om de rest van het verhaal te begrijpen - ik vind in het algemeen dat de regisseur ervan uit moet gaan dat het publiek niet eerst allerlei synopses of artikels moet lezen - maar Gerardjan Rijnders negeert dit "detail". Bij elke moord haalt de Boodschapper een gebroken stuk speelgoed uit zijn rugzak... een stuk speelgoed (een bal, een vlieger en een ballon), dat we eerder in de handen van de kinderen gezien hebben. Niet dat ik Grand Guignol-toestanden wil zien, maar deze metaforische uitbeelding vond ik veel te zwak.

Alles bij elkaar vond ik het wel een geslaagde voorstelling, afgezien van het iets te langdradige en trage begin en die ene sleutelscène.

Publicatie: vrijdag 30 september 2005 @ 17:37
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schöne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar één ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dé vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als één van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die Schöne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen