ti guarda dal Grande Inquisitor

Schubertiade Schwarzenberg (1)

Terwijl een groot deel van de provincie Vorarlberg bedolven is onder de modder, ging de nazomersessie van de Schubertiade van start. Als bij wonder bleef Schwarzenberg gespaard van het onheil.

Mijn eerste dag op de Schubertiade (26 augustus) hoorde ik twee recitals. Het namiddagrecital van Christopher Maltman en Malcolm Martineau was een extraatje, dat ik nog op de valreep kon meepikken omdat ik vroeger dan voorzien in het Bregenzer Wald gearriveerd was. Maltman is een nogal wisselvallige liedvertolker. De laatste jaren is zijn Duits al een stuk verbeterd, maar hij laat toch nog teveel letters vallen om comfortabel verstaanbaar te zijn. Zijn interpretatie vertoont overwegend macho-gedrag. In de balladen van Schumann, zoals Die feindlichen Brüder of Die beiden Grenadiere is dat niet echt een probleem. Maar de aggressiviteit waarmee hij zich op Mahlers Rückert-Lieder stort, is ongepast. Hij brengt daarmee ook zichzelf nodeloos in de problemen. In Um Mitternacht bijvoorbeeld moet hij op het einde van een zin eerst op adem komen, vervolgens naar adem happen voor zijn volgende zin... en ondertussen is - bij wijze van spreken - Malcolm Martineau al een paar maten verder.

Oorspronkelijk zou hij ook Richard Strauss' Krämerspiegel zingen. Het is een cyclus die ik nog nooit op een liedprogramma gezien heb, er bestaan maar een paar opnames van (Schreier, Fischer-Dieskau, ...) en het is een van de zeldzame gevallen waar Strauss erin geslaagd is om liederen te componeren die de moeite waard zijn. Het was dus dubbelspijtig dat Maltman de cyclus verving door zes klassieke Strauss-liederen van Das Rosenband (weer gekenmerkt door Maltmans misplaatste spierballengerol) tot Allerseelen.

's Avonds was het de beurt aan Angelika Kirchschlager en Helmut Deutsch met een programma dat ze dit jaar al zowat overal gezongen heeft. Ze begonnen met opwarmertjes van Haydn om daarna over te stappen op Grieg. Diens zes liederen van Opus 48 bevatten pareltjes zoals Die verschwiegene Nachtigall en Zur Rosenzeit, harverscheurend vertolkt door Kirchschlager. De vier Brahmsliederen die daarna kwamen, bevatten zowel niemendalletjes als Therese (ik vraag me af waarom ze dit überhaupt uitkiest, maar ze doet er meer mee dan dat het lied eigenlijk verdient) als de klassieker Von ewiger Liebe.

Angelika Kirchschlager gaat volgend jaar Mélisande zingen in Salzburg. Zou het daarom zijn dat ze nu ook Franse liederen op haar programma zet, zoals Poulencs Banalités ? Haar Frans is al redelijk goed, maar ze mist nog de Franse puntigheid om echt goed te zijn. Tenslotte zong ze nog liederen van Liszt, zowel een paar van zijn Franse als zijn Duitse liederen. Oh, quand je dors was - samen met Von ewiger Liebe - bij de hoogtepunten van de avond.

Zaterdag waagden Thomas Quasthoff en Graham Johnson zich aan een reuze-programma. Ze brachten de drie liedcycli van Mahler. En alsof dat nog niet genoeg was, ook nog zes Wunderhorn-liederen.

De Rückert-Lieder kwamen eerst. Een dag eerder had Maltman die ook gezongen en het verschil tussen beide zangers is onbeschrijflijk groot. Bij Quasthoff is uiteraard elke lettergreep verstaanbaar, inclusief luid exploderenden '-acht'-klanken in Um Mitternacht. Dankzij zijn perfecte adembeheersing komt hij ook nooit in de problemen. Ich bin der Welt abhanden gekommen is zijn 'eigendom'. Van begin tot einde is het pure ontroering. Hij ademt gewoon de eerste pianissimo gezongen zin en elke noot van de melismen op 'gestorben' staat op zijn plaats. De zin "und ruh' in einem stillen Gebiet" is magie met een gevoelsgeladen uitdrukking op 'ruh' en een volgehouden pianissimo op de hogere noot van 'Stil(-len)'.

Daarna liet hij ons weten dat hij zich niet 100% voelde en dat we hem een paar 'kratzige Töne' moesten vergeven. Daar was tot dan toe uiteraard niets van te merken, waarschijnlijk omdat een Quasthoff op 80% nog altijd een niveau haalt waarvan andere zangers enkel kunnen dromen. Pas tegen het einde van het recital waren er een paar onzuivere noten te bespeuren.

De twee andere cycli gingen verder zoals hij begonnen was, vol gedetailleerde expressie waarbij bijvoorbeeld een hoog-dramatisch Ich hab' ein glühend Messer gevolgd werd door een teder Die zwei blauen Augen, dat opvallende parallellen vertoonde met Gute Nacht uit Winterreise. Voor zijn bisnummers schakelde hij over naar Schubert met een aangrijpende vertolking van Der Tod und das Mädchen en een hemelse And die Musik.

Zondag had ik weer twee recitals. 's Namiddags had dat Jonathan Lemalu moeten zijn. Maar hij was ziek en werd vervangen door Florian Boesch. Samen met Malcolm Martineau zong hij identiek hetzelfde programma dat hem eerder dit jaar ook naar Brussel bracht in de Rising Stars-tournee. Ik heb niet echt veel toe te voegen aan wat ik toen schreef. Alleen lijkt hij nog iets beter geworden te zijn voor wat de intiemere liederen betreft.

Violeta Urmana en haar vaste pianist Jan Philip Schulze zijn al een paar jaar een vaste gast op de Schubertiade. Dit jaar brachten ze een combinatie van hun recital van twee jaar geleden op de Schubertiade (Wesendonck-Lieder) en haar recital in de Vlaamse Opera (Rachmaninov en Strauss). Het is allemaal heel indrukwekkend wat ze doet, maar ik vond dat er weinig sfeer in de zaal was tijdens haar recital. Voor de bisnummers putte ze weer uit het opera-repertoire met o.a. Vissi d'arte en de aria van Iphigénie uit Iphigénie en Aulide.

Publicatie: maandag 29 augustus 2005 @ 11:44
Rubriek: Liedrecital

Recent RSS feed

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schöne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar één ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dé vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als één van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die Schöne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen