ti guarda dal Grande Inquisitor

Schubertiade, deel 1

Ik heb in het Bregenzer Wald niet meteen een gemakkelijk toegankelijk internetcafé gevonden en zal daarom in een aantal afleveringen een en ander vertellen over de Schubertiade... een Schubertiade die geplaagd werd door wel heel veel vervangingen wegens ziekte. Van de twaalf recitals die ik gehoord heb, waren exact de helft zoals aangekondigd.

Het begon allemaal op 28 augustus met een recital van Angelika Kirchschlager en Helmut Deutsch. Ze brachten een volledig Schubertprogramma met "Dood" als thema voor de pauze en "Verleiding" na de pauze.

Het programma opende met een van die gigantische Schiller-kantates Klage der Ceres: Prosperina werd door Pluto ontvoerd om Koningin van de Onderwereld te worden en haar moeder Ceres bezingt gedurende een kwartier haar klacht. Ik heb meestal de indruk dat dergelijk liederen enkel op het programma verschijnen op vraag van de organisatie, want er is niemand die dit echt wil horen... of zingen.

Om in de sfeer te blijven werd dit vervolgd met Der Tod und das Mädchen, dat naadloos overging in Schwestergruß om een paar liederen verder te eindigen met Die Allmacht. Kirchschlager heeft een quasi-perfecte stembeheersing die ze inzet om individuele woorden te kleuren, zoals een opvallend plotseling verbleken van 'tod' in Schwestergruß, of om meer algemeen de juiste accenten te treffen... gaande van de angst van 'das Mädchen' of de hypnotiserende 'Tod' (ze zingt trouwens de lage optie op het einde) tot de grootse verheerlijking van Jehovah in Die Allmacht.

Na de pauze veranderde de sfeer totaal en begon de grote verleidingscampagne; eerst met de drie "Gesänge" van Ellen (inclusief het beroemde Ave Maria). De sfeer werd pas echt broeierig vanaf Heimliches Lieben om te eindigen met Geheimes en Versunken. Angelika Kirchschlager had niet de minste moeite om haar publiek te verleiden met deze sensuele liederen.

Tijdens de pauze kregen we te horen dat beide zangers voor de dag nadien - Stephan Genz en Barbara Bonney - wegens "akute Erkrankung" afgezegd hadden.

Stephan Genz werd vervangen door Christiane Oelze, met Eric Schneider aan de piano. In vergelijking met haar recital een paar jaar geleden in Gent heeft ze haar soubrette-stem ingeruild voor voor een iets vollere, meer lyrische sopraan. En spijtig genoeg is dit geen verbetering. Vroeger had ze het probleem dat ze allerlei interpretatieve ideeën had, maar dat haar stem niet voldeed om die uit te voeren. Dit is nu grotendeels opgelost, maar ze heeft daarvoor moeten inboeten op flexibiliteit en lichtheid. Daar komt nog bij dat ze al haar liederen overgiet met een overdosis aan rubato. De vrijheden die ze zich permitteert lopen soms de spuigaten uit, in die mate zelfs dat ze door al haar geïmproviseer zelfs eenmaal volledig de draad kwijtraakte in Die Taubenpost. Voeg daarbij nog een twijfelachtige intonatie en dat ze soms vergeet te zingen en meer brult... en je hebt een spannende, maar ook stresserende, namiddag.

Dat betekent niet dat er niets te genieten viel. Sommige van Mahlers Wunderhorn-Lieder vielen best mee of haar eerste bisnummer Die Forelle, dat eens niet als een grappige anekdote opgevoerd werd. Maar alles bij elkaar was dit niet voldoende om een geslaagd recital te zijn... We zullen zien hoe ze het er in januari in deSingel vanaf brengt.

's Avonds hadden we dan Barbara Bonney moeten horen... zij werd voor de pauze vervangen door Marcus Ullmann en na de pauze door Thomas Quasthoff, allebei begeleid door Justus Zeyen.

De jonge tenor Marcus Ullmann zong eerst vier Schubertliederen en vervolgens de Eichendorff-Liederkreis. Vooral de Schumann was te hoog gegrepen. Hij heeft een kleurloze stem die slecht projecteert alsof ze ergens halverwege zijn keel blijft steken. Verdere problemen in de hoogte werden duidelijk in Mondnacht en Auf einer Burg, dat meer gereciteerd werd dan gezongen... en als je zelfs Waldesgespräch niet boeiend kunt maken, dan wordt het bijna hopeloos. Ik betrapte me er dan ook verschillende keren op dat ik meer naar het boeiende pianospel van Justus Zeyen aan het luisteren was dan naar de zanger...

Ik had graag Bonney's interpretatie van Dichterliebe gehoord, maar een Dichterliebe met Thomas Quasthoff is een meer dan waardig alternatief. Perfectie valt moeilijk te omschrijven en ik zal dan ook geen poging ondernemen om dit te doen... het volstaat om te zeggen dat deze Dichterliebe in deze categorie valt. De rest van het publiek scheen dit ook zo te ervaren... terwijl er voor de pauze nog heel wat gekuch te horen was tussen de liederen, was de concentratie die Quasthoff opriep van die mate dat het heel de tijd muisstil bleef om toch maar niets te missen van de opvoering. Het was dan ook niet verwonderlijk dat ze op het einde zo ongeveer de zaal afbraken.

Voor hij zijn bisnummer Widmung zong, kondigde hij nog aan dat Ian Bostridge ook ziek was en dat hij aangeboden had om dat recital over te nemen !

Bij het verlaten van de zaal kregen we dan te horen dat Simon Keenlyside ook een verkoudheid had en zijn duo-recital met Kirchschlager afgezegd had, zodat we al konden vooruitkijken naar nog een solo-recital met Angelika Kirchschlager...

Publicatie: zondag 8 september 2002 @ 10:45
Rubriek: Liedrecital

Recent RSS feed

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schöne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar één ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dé vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als één van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die Schöne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen