ti guarda dal Grande Inquisitor

Der Freischütz in Luik

De waardering van Wagner voor Weber is bekend. Toen uit de orkestbak van de Opera van Luik de ouverture van Der Freischütz klonk, was het duidelijk waar Wagner zijn mosterd gehaald heeft voor Rheingold of Tannhäuser. Het zou natuurlijk ook kunnen liggen aan Friedrich Pleyer - die ook de dirigent is van de Lütticher Ring - omdat hij vooral die aspecten meer benadrukte.

Maar er zijn nog wel meer Wagnerconnecties. Het koppel Agathe-Max kan als prototype beschouwd worden van Siegmund en Sieglinde... vooral qua stemtype zijn er overeenkomsten. Wat de Agathe betreft, is dat wel in orde. Nancy Weissbach - een paar jaar geleden zong ze Chrysothemis in de Munt - heeft de stem, de kleur en het volume voor die rol. Patrick Raftery zou in theorie ook de juiste zanger voor de rol moeten zijn. Siegmund zit alleszins in zijn repertoire, alleen heeft hij er de stem niet voor. Hij klinkt als een gecastreerde haan... lelijk, schor, zonder lijn of focus.

Anja Van Engeland scoort voldoende als Ännchen, alhoewel ik iets meer sprankelend zilver wil horen. Jaco Huijpen is een degelijke Kaspar, maar hij fraseert niet altijd even mooi af. Wojtek Smilek is een verrassende luxe voor de kleine rol van de Eremit. De andere kleinere rollen werden, zoals gewoonlijk, uit het vaste gezelschap bezet... met o.a. Léonard Graus als Kuno en Guy Gabelle, die de paar gesproken lijnen van Killian in onverstaanbaar gemutileerd Duits debiteert.

En nu ik het toch over verminkingen heb, kom ik automatisch uit bij Guy Joosten, de regisseur van dienst.

Foto

Zoals meestal, vertrekt Guy Joosten vanuit een bepaald concept en forceert dat dan op de hele opera. In het geval van Der Freischütz beschouwt hij de opera als het proces dat Max moet doorlopen om volwassen te worden (gelukkig heeft Joosten een artikeltje in het programmaboek geschreven). Vandaar dat Max begint als een dwaze dorpsgek, die door iedereen uitgelachen wordt, en eindigt als een stoere jager die met zijn geliefde Agathe kan trouwen.

Ik ben er nog niet echt uit... maar Guy Joosten vond het blijkbaar logisch om de schietwedstrijd van het eerste en het laatste bedrijf te laten plaatsvinden in een abattoir, tussen de kadavers van konijnen, fazanten, herten en everzwijnen. Ik vroeg me dan ook af hoe hij in het eerste bedrijf de scene waarin Max een adelaar schiet geloofwaardig zou voorstellen. Maar dit probleem wordt opgelost zoals ze vijftig jaar geleden Parsifal ensceneerden, waarbij ze de neergeschoten zwaan vanuit de coulissen op de scène wierpen. Guy Joosten doet eigenlijk hetzelfde door plots de geschoten adelaar aan een van de vleeshaken te laten verschijnen. Het is een sterk staaltje van historische métier-kennis... vooral de manier waarop hij de traditionele theaterpraktijk toch weet te combineren met een moderne toets, met hetzelfde belachelijke effect tot gevolg.

Het is al iets logischer om de Wolfsschlucht-scène in een hoerenkot te situeren. Wie enigszins vertrouwd is met Joostens perverse gedachtenwereld, kan zich zonder problemen voorstellen dat dit een onvermijdelijke stap in de volwassenwording is. Essentieel is de scène waarbij elke prostituee één 'Freikugel' aan Max geeft. Alles werd uiteraard even fijnzinnig en stijlvol in beeld gebracht op de manier die we van Joosten gewend zijn... zodat sommigen in het publiek hun enthousiasme niet konden bedwingen en na die scène hun appreciatie lieten blijken door het uitroepen van woorden als "dégoutant" en "cochon".

En op het einde van de opera laat Ottokar de Eremit in de rug neerschieten. Een "happy end" onder de vorm van religieus humanisme staat blijkbaar ook niet in Joostens woordenboek. Of, zoals La libre Belgique schreef: "pourquoi monter le «Freischütz» si on n'est d'accord avec rien de ce qu'y ont mis les auteurs?"

Wat ik wel een leuk vond, was het idee om de spreekrol van de duivel Samiel door een vrouw te laten spelen, die probeert om Max te verleiden en van het rechte pad af te brengen. Daardoor kreeg deze voorstelling nog een extra Wagneriaans tintje... vergelijkbaar met Venus, tegenover de engelachtige Elisabeth in Tannhäuser. Het is alleen spijtig dat ze geen actrice hebben kunnen vinden, die over de techniek beschikt om op een scene te spreken zonder te moeten roepen om hoorbaar te zijn. Maar Ines Agnes Krautwurst voldeed wel aan de Joosteniaanse eisen op het vlak van borstomtrek... en dat is uiteraard veel belangrijker.

Publicatie: woensdag 23 maart 2005 @ 0:49
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schöne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar één ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dé vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als één van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die Schöne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen