ti guarda dal Grande Inquisitor

Matthäus-Passion in het PSK

De Vasten is nog niet eens begonnen, maar Roger Norrington en het Orchestra & Choir of the Age of Enlightenment trekken al rond met Bachs Matthäus-Passion. Ze brengen een authentieke uitvoering van de versie die Mendelssohn op 11 maart 1829 uitgevoerd heeft in Berlijn... de legendarische uitvoering waarmee Mendelssohn Bachs meesterwerk uit de vergetelheid haalde.

Het OAE speelt dus op instrumenten van rond 1830. De twee koren zijn opgesteld voor het orkest, links en rechts van de dirigent met hun gezichten naar elkaar. En natuurlijk spelen ze de "gemoderniseerde" versie die Mendelssohn zelf in elkaar geknutseld heeft. Hij heeft de orkestratie aangepast en gebruikt bijvoorbeeld een fortepiano, maar ook klarinetten (wat wel heel bevreemdend klinkt in "Ach Golgatha"). En het kinderkoor werd door zes solisten vervangen.

Maar de grootste wijzigingen zijn de grote hoeveelheid coupures. Het Passieverhaal is wel praktisch volledig. De recitatieven van de Evangelist en Christus, en de antwoordkoren hebben zijn schaar overleefd, waardoor het verhaal wel volledig te volgen is. Maar de slachtpartij in de aria's en de koralen is massaal.

Voor de volledigheid is het misschien nuttig om op te sommen wat Mendelssohn wel bewaard heeft.

In het eerste deel is dat:

Maar in het tweede deel heeft bijna geen enkele aria het overleefd:

Eigenlijk verschilt deze versie niet zo heel veel van de uitvoeringspraktijk van 50-60 jaar geleden. Als je bijvoorbeeld naar de uitvoeringen luistert van Mengelberg of Furtwängler, dan hoor je ook een ingekorte versie. Bij hen is het eerste deel wel redelijk compleet, maar het tweede deel verschilt niet veel van wat Mendelssohn gedaan heeft.

De vraag is natuurlijk of dit "werkt". Persoonlijk vind ik van wel. Het is natuurlijk wel spijtig van bepaalde coupures. Iedereen heeft wel een favoriete aria uit de Matthäus-Passion en de kans is groot dat die niet uitgevoerd werd. In mijn geval zijn dat de aria's "Aus Liebe" en "Mache dich, mein Herze rein"; en "Erbarme dich" klinkt toch wel beter als het door een alt gezongen wordt. Het voordeel is dat je heel het Passieverhaal op een redelijk korte tijd verteld krijgt, waardoor de religieuze dimensie nog meer tot zijn recht komt... alhoewel het waarschijnlijk toch nog net iets te lang is om het echt met Palmzondag op te voeren.

Voor de Evangelist had Norrington de tenor James Gilchrist uitgekozen. Hij is bijna continu aan het woord en moet dan ook een groot deel van de uitvoering dragen... en dat doet hij op ongelooflijk indrukwekkende manier. Zijn Evangelist getuigt van een dramatiek die hem bij iemand als Herreweghe waarschijnlijk persona non grata zou maken, alhoewel ik me hem wel kan voorstellen naast René Jacobs. Met perfecte tekstexpressie vertelt hij het verhaal op spectaculaire wijze... een grote stem met heel veel kleur.

In vergelijking met Gilchrist vallen alle andere solisten in het niets. De bas James Rutherford zingt een degelijke, maar soms wat saaie Christus. Hij straalt ook niet het nodige charisma uit om de Heiland te vertolken. De twee vrouwenstemmen zijn stemmen die je bij een barokuitvoering zou verwachten. Joanne Lunn zingt in de typische barokstijl met een vibratoloze aanzet om op het einde pas vibrato toe te voegen... wat snel verveelt en niet bijster creatief is. Wilke Te Brummelstroete zingt de altpartij met iets meer overgave en kleur, maar overstijgt ook niet het niveau van "redelijk".

Het concert wordt op 22 maart uitgezonden op Radio Classique, alhoewel ik me afvraag of die zender op veel plaatsen te ontvangen is in België.

Publicatie: dinsdag 8 februari 2005 @ 0:04
Rubriek: Oratorium

Recent RSS feed

La favorite in Luik

Donizetti's La favorite behoort niet echt tot het ijzeren repertoire. Maar na de voorstelling bij het Beierse operafestival is het wel uitzonderlijk om in hetzelfde jaar een tweede productie mee te maken. Maar net zoals de Münchense liet ook de Luikse productie te wensen over.

Opera, 23-11-2017 21:52
0 opmerkingen

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schöne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar één ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dé vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als één van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die Schöne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen