ti guarda dal Grande Inquisitor

Vanessa in Hagen

Hoe komt het toch dat opera's van Amerikaanse componisten bij ons, en bij uitbreiding de rest van Europa, zelden tot nooit te horen zijn ? Is het Europees chauvinisme of gewoon onbekendheid bij onze intendanten ? We hadden recent weliswaar Akhnaten van Philip Glass, maar ik kan me niet meteen een andere productie in een Belgisch operahuis voor de geest halen de afgelopen twintig jaar. Er zijn nochtans voldoende Amerikaanse opera's beschikbaar... en elk jaar komen er nog bij.

Foto
foto's © Klaus Lefebvre

En dan is er het kleine stadtheater van Hagen. Ik was er nog nooit geweest, maar sinds 2007 - met Dead Man Walking - worden daar wél Amerikaanse opera's op het programma gezet. Dit seizoen hebben ze gekozen voor één van de belangrijkste Amerikaanse opera's in het repertoire: Vanessa van Samuel Barber op een libretto van Gian Carlo Menotti (de Italiaans-Amerikaanse componist die ook een indrukwekkend lijstje met opera's op zijn palmares heeft). De opera ging in 1958 in de Met in première met Eleanor Steber, Nicolai Gedda en Rosalind Elias in de hoofdrollen.

Vanessa zou je kunnen samenvatten als een repetitief familiedrama. Vanessa wacht al twintig jaar op de terugkeer van haar geliefde Anatol. Afgeschermd van de buitenwereld, woont ze in haar huis samen met haar moeder, de oude Barones, en haar nichtje Erika (alhoewel alles erop wijst dat Erika eigenlijk haar dochter is en mogelijk Anatols kind). Op een dag verschijnt Anatol, de zoon van de "oude" Anatol die ondertussen overleden is. Hij verleidt Erika en maakt haar zwanger. Erika weigert met hem te trouwen en aborteert zich tijdens een winterse nacht. Anatol trouwt met Vanessa, ze verhuizen naar Parijs en Erika blijft nu achter in het huis... wachtende op de terugkeer van haar Anatol.

De productie van Roman Hovenbitzer zet meteen de sfeer bij het betreden van de zaal. Op het gesloten doek worden vallende sneeuwvlokken geprojecteerd. De winter en de ijzige koude zijn alomtegenwoordig. Zelfs bovenop de muren van het eenheidsdecor van Jan Bammes lijkt ijs samengepakt te zijn.

Foto

Vanessa wordt hier voorgesteld als een filmdiva die de overgang van de stille naar de gesproken film niet kon verwerken... geïnspireerd op Greta Garbo die zich ook vroegtijdig terugtrok uit het publieke leven. Op zich is dat bijkomstig, maar het biedt de mogelijkheid om op een niet al te geforceerde manier video toe te voegen aan de productie. Soms zijn dat video's van Vanessa's vroegere films, maar meestal wordt getoond wat we normaal niet zien: zoals de liefdesnacht van Erika en Anatol, of Erika's nachtelijke dwaaltocht door de sneeuw. Allemaal in esthetisch zwart-wit in beeld gebracht.

Er wordt ook nog extra muziek toegevoegd. De voorstelling begint en eindigt met "Cemetery of kisses", het slotlied van The lovers dat Barber gecomponeerd heeft op teksten van Pablo Neruda. Op zich brengt dat weinig bij, maar daarmee kan de voorstelling wel in volledige duisternis beginnen en eindigen.

Op muzikaal vlak, vond ik het een degelijke voorstelling al bleef ik soms wel op mijn honger zitten, vooral wat de titelrol betreft. Voor de twee hoofdrollen hebben ze gastsolisten geëngageerd. De Australische sopraan Katrina Sheppeard zong Vanessa met een grote dramatische stem. Enkel als het orkest aanzwelt, wordt het problematisch. Ze geraakt weliswaar moeiteloos over het grootste fortissimo, maar ze wordt totaal onverstaanbaar. De Amerikaan Richard Furman zong Anatol. Hij heeft ook Heldentenor-materiaal in zijn stem, maar weet zijn stralende tenor wel beter te plooien naar de dimensies van de zaal.

Kristine Larissa Funkhauser is een lid van het ensemble en gaf eigenlijk de meest bevredigende vertolking waarbij ze elk aspect van de rol perfect beheerste. Erika is ook de meer interessante rol in deze opera. Ze heeft niet alleen de fantastische, visionaire aria Must the Winter come so soon ? maar ondergaat ook de grootste dramatische evolutie van het onbekommerd meisje tot een gedesillusioneerde vrouw die zich opsluit in het huis van haar tante... of is Vanessa toch haar moeder ?

Publicatie: zondag 15 maart 2015 @ 10:07
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

La favorite in Luik

Donizetti's La favorite behoort niet echt tot het ijzeren repertoire. Maar na de voorstelling bij het Beierse operafestival is het wel uitzonderlijk om in hetzelfde jaar een tweede productie mee te maken. Maar net zoals de Münchense liet ook de Luikse productie te wensen over.

Opera, 23-11-2017 21:52
1 opmerking

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schöne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar één ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dé vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als één van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die Schöne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen