ti guarda dal Grande Inquisitor

Aida in Antwerpen (1/2)

Zondagmiddag, vlak voor het begin van een voorstelling van Aida, begon een sirene te loeien in de Vlaamse Opera: brandalarm ! Even dacht ik dat het bij de voorstelling hoorde. Het is namelijk een productie van Peter Konwitschny en van hem kan je vanalles verwachten. Maar tegen dat iedereen goed en wel halverwege de gang staat, komt het bericht dat het een echt vals alarm is.

Foto
foto © Annemie Augustijns

Net zoals bij Don Carlos vorig seizoen, vertelt Konwitschny een helder verhaal met uiteraard hier en daar een kronkel. Hij wil Aida brengen als een kameropera waarbij alles draait rond de driehoek Aida-Radamès-Amneris. Hij deconstrueert de hele opera en verbant het koor naar de coulissen. Alles speelt zich af in één witte kamer met in het midden een sofa, tijdens de Nijlscène wordt wel een behang geprojecteerd van palmbomen, een piramide en een sfinks.

Elke Verdi-fan weet natuurlijk dat het spektakel van de beroemde triomfmars maar bijzaak is en er moeten echt geen drie olifanten en zeven kamelen op het podium staan om deze scène geloofwaardig te maken. Het kan ook met veel minder, in dit geval met héél veel minder.

Hij gebruikt een zelfde procedé als in Don Carlos. Daar hadden we "Eboli's droom", nu krijgen we iets als "Amneris' feest" tijdens de dans van de kleine negertjes. Na de overwinning bouwt ze samen met Ramfis en de koning een feestje. Ramfis probeert zich te vergrijpen aan Amneris, die hem echter verontwaardigd terechtwijst. Pas op het einde van de Triomfmars schuift de achterste wand even open en zien we het koor achter hun repetitiepupiters zitten.

Een andere argument dat Konwitschny aanhaalt om het allemaal heel sec te houden, is dat anders de zangers verloren lopen tussen alle koristen, dansers en figuranten. Dat is maar een zwak argument, aangezien daarvoor net een regisseur nodig is... en als het even kan een stel charismatische zangers.

Aangezien er weinig decorum overblijft, kan hij zich concentreren op het regisseren van de zangers. Daar zijn er wel een paar vreemde ideeën bij, zoals het moment dat de boodschapper aankondigt dat hun tegenstanders aangevoerd worden door Amonasro. Als Aida daarop - voor zichzelf - "Il mio padre" zingt, kijken Radamès en Amneris haar aan alsof ze dit gehoord hebben. Maar in het algemeen is die personenregie weer de sterke kant van deze Konwitschny-productie en is het daarom absoluut de moeite om deze voorstelling te zien.

Eén van de meer controversiële scènes is echter de tempelscène waarbij de god Ftha aangeroepen wordt. Tijdens die scène gaat de priesteres achterwaarts over de rug van de sofa liggen, waarna Ramfis Radamès tussen haar benen duwt, nadat hij haar zelf eerst "voorbereid" heeft. Het lijkt op het eerste zicht een gratuite seksscène, maar ik kan me best voorstellen dat dergelijke seksueel getinte rituelen gebruikelijk waren bij dit soort gelegenheden vooraleer strijders ten oorlog trokken.

Zoals vaak eindigt Konwitschny ook nu weer met iets speciaals. In dit geval is het Amneris die de muren van de kamer wegslaat en ons een blik geeft op een video van het verkeer op de Leien ter hoogte van de Teniersplaats. Op het einde van de opera "sterven" Aida en Radamès zo in de anonimiteit van de stad. Ik vraag me wel af of ze voor de voorstellingen in Gent een of ander Gents kruispunt gefilmd hebben ?

De Vlaamse Opera heeft twee bezettingen, waarvan ik vandaag de eerste gehoord heb. De twee bezetting volgt later deze week...

Susanna Branchini was een overwegend luide Aida met nauwelijks tot geen nuancering. Zo werd "Ritorna vincitor" van begin tot einde forte gezongen. Daarbij is het beangstigend dat ze nu al met veel vibrato zingt, een vibrato dat daarenboven ook niet egaal is over haar hele tessituur. Het einde van "O patria mia" probeert ze wel te eindigen op een hoog piano, maar dat hapert en klikt alsof de naald blijft hangen op een oude LP. Erg gezond klinkt het niet.

Misha Didyk was vorig jaar nog een fantastische Hermann in Lyon (en daarvoor ook in Antwerpen). En met die mogelijkheden zou Radamès weinig problemen mogen stellen. Langs de ene kant is dat inderdaad geen probleem, maar aan de andere kant rammelt het wel op het vlak van stijl. Zo zijn het aantal veristische snikken in "Celeste Aida" niet te tellen. Hij houdt zijn laatste hoge noot ook forte aan in plaats van ze te laten wegsterven.

Aan de Ethiopische kant, is het iets beter gesteld wat de Amonasro van Valery Alexeev betreft. De kleur en het volume zijn correct, alleen is zijn legato vroeger ooit waarschijnlijk beter geweest. Wie wel op alle vlakken het nodige niveau haalde, was de Amneris van Irina Makarova. Alhoewel ze aangekondigd werd met een verkoudheid, gaf ze een doorleefde vertolking. Het chiaroscuro dat zo ontbrak bij Branchini, is er bij Makarova wel. Ze wisselt soms wel opvallend van register, maar dat kan misschien ook aan haar verkoudheid liggen.

Bij de iets kleinere rollen, viel Riccardo Zanellato op als Ramfis met zijn sonore en statige bas. Anneke Luyten hebben we uitgebreid leren kennen tijdens de recente Elisabethwedstrijd. Als priesteres liet ze een donkere en meer Verdiaans geluid horen dan gewoonlijk in deze rol. Volgend jaar is ze tevens lid van het jong ensemble van de Vlaamse Opera en ik ben dan ook benieuwd om haar terug te horen... in "het echt" in plaats van tijdens een wedstrijd.

Publicatie: zondag 3 juli 2011 @ 21:18
Rubriek: Opera

Recent RSS feed

La favorite in Luik

Donizetti's La favorite behoort niet echt tot het ijzeren repertoire. Maar na de voorstelling bij het Beierse operafestival is het wel uitzonderlijk om in hetzelfde jaar een tweede productie mee te maken. Maar net zoals de Münchense liet ook de Luikse productie te wensen over.

Opera, 23-11-2017 21:52
0 opmerkingen

Roman Trekel in deSingel

We zijn al aan het laatste "echte" liedrecital in deSingel dit seizoen. De bariton Roman Trekel en pianist Jan Philip Schulze brachten Brahms' zelden uitgevoerde cyclus Die schöne Magelone.

Liedrecital, 19-11-2017 10:38
0 opmerkingen

Lucio Silla in de Munt

Toen Peter De Caluwe tien jaar geleden zijn eerste seizoen voorstelde, vermeldde hij dat hij de vier opera's seria van Mozart wilde opvoeren. Clemenza, Idomeneo en Mitridate hebben we al gehad. Met de nieuwe productie van Lucio Silla is het kwartet nu volledig.

Opera, 8-11-2017 16:47
3 opmerkingen

Karine Deshayes in de Munt

Voor het tweede Muntrecital dit seizoen stonden er drie artiesten op het podium. Naast de mezzo Karine Deshayes en de pianist Tristan Pfaff, deed ook de klarinettist Philippe Berrod mee... en dat kan maar één ding betekenen...

Liedrecital, 6-11-2017 22:53
0 opmerkingen

Margherita in Wexford

Zoals eerder deze week reeds vermeld, staat het Wexford Opera Festival bekend voor het opvoeren van onbekende werken. Mijn laatste voorstelling deze week valt volledig in die categorie... het "melodramma semiserio" Margherita van de mij totaal onbekende Italiaanse componist Jacopo Foroni.

Opera, 5-11-2017 11:38
0 opmerkingen

La scala di seta in Wexford

Het laatste ShortWork dat in Wexford opgevoerd werd, is La scala di seta. De relatief korte Rossini-farsa vraagt slechts zes zangers is dus ideaal voor de namiddagvoorstelling in het Whites Hotel, uitgevoerd met de pianobegeleiding van Tina Chang.

Opera, 4-11-2017 8:54
0 opmerkingen

Risurrezione in Wexford

Franco Alfano is vooral bekend als de componist die Puccini's Turandot voltooide. Zangers als Placido Domingo en Roberto Alagna brachten recent wel zijn Cyrano de Bergerac terug onder de aandacht, maar (van) zijn Risurrezione had ik nog nooit gehoord.

Opera, 3-11-2017 10:28
6 opmerkingen

Rigoletto in Wexford

Dé vraag vooraf was hoe ze Rigoletto tot ongeveer een uur kunnen inkorten als één van de ShortWorks bij het Wexford Opera Festival. Dat is dus niet echt gelukt, uiteindelijk duurde de voorstelling meer dan anderhalf uur zonder pauze.

Opera, 2-11-2017 19:38
0 opmerkingen

Dubliners in Wexford

Het Wexford Opera Festival presenteert elke namiddag zogenaamde ShortWorks in de congreszaal van het Whites Hotel. Een voorstelling duurt ongeveer een uur en is bezet met jonge zangers. Vandaag was een creatie te horen... Dubliners van Andrew Synnott.

Opera, 1-11-2017 21:34
1 opmerking

Medea in Wexford

Na zes jaar ben ik nog eens in Wexford voor hun jaarlijks operafestival, dat ondertussen aan zijn 66ste editie toe is. Het Festival staat bekend voor haar programmatie van onbekende opera's, alhoewel de openingsproductie - Cherubini's Medea - toch geen echte rariteit meer is.

Opera, 1-11-2017 10:53
0 opmerkingen

November 2017

Cecilia Bartoli heeft een nieuwe CD uit en daar hoort een toernee bij die haar in november ook weer naar het PSK brengt. In de Vlaamse en Waalse Opera staat Franse Donizetti op het programma: in Gent wordt de productie van Le duc d'Albe hernomen, in Luik spelen ze La favorite. Bij de liedrecitals kijk ik vooral uit naar "Die Schöne Magelone" door Roman Trekel.

Toekomstmuziek, 30-10-2017 18:16
0 opmerkingen